Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonunda, Milli Eğitim Bakanlığının 2027 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi, 2025 yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanunu Teklifi ve Sayıştay raporları görüşüldü. AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında gerçekleştirilen toplantıya Bakan Yusuf Tekin'in açıklamaları ve Sayıştay raporları üzerinden yaşanan tartışmalar damga vurdu.
Komisyon toplantısı öncesinde salona gelen Bakan Tekin, milletvekilleriyle selamlaştı. Ancak MESEM uygulamalarını eleştiren bazı muhalefet milletvekillerinin kendisiyle tokalaşmaması üzerine Tekin, “Ne kadar üzgünüm, ne kadar üzgünüm. Sabaha kadar uyuyamayacağım elimi sıkmadığınız için. Elimi sıkmadığınız için ben nasıl yaşayacağım acaba? Üzüntüden ölürüm” sözleriyle esprili bir karşılık verdi.
Sayıştay raporu gündem oldu
Toplantının öne çıkan başlıklarından biri, Milli Eğitim Bakanlığının 2024 yılında gerçekleştirdiği bazı alımlara ilişkin Sayıştay denetimleri oldu.
İYİ Parti İstanbul Milletvekili Suat Özçağdaş, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Sayıştay 7. Dairesinin oy birliğiyle aldığı kararlarda yaklaşık 600 milyon liralık kamu zararı tespit edildiğini ileri sürdü. Özçağdaş, 6 Kasım'da gündeme getirdiği iddialara Bakan Tekin'in altı gündür yanıt vermediğini belirterek, bütçe sunumunda Sayıştay bulgularına ilişkin gerekli adımların atıldığının açıklanmasına tepki gösterdi.
Söz konusu alımlarla ilgili sorumluluğun araştırılması gerektiğini savunan Özçağdaş, Destek Hizmetleri Genel Müdürü Ömür Fatih Karakullukçu'yu da gündeme taşıdı.
Gazeteci Zafer Şahin ise sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada iddialara farklı bir açıdan yaklaştı. Şahin, tartışmanın Milli Eğitim Bakanlığının bilişim teknolojileri laboratuvarları ve Yenilikçi Sınıf Projesi kapsamında gerçekleştirdiği ürün alımlarından kaynaklandığını belirtti.
Konu hakkında araştırma yaptığını dile getiren Şahin’in aktardığına göre Bakanlık, ihtiyaç duyduğu özel nitelikli ürünlerin Devlet Malzeme Ofisinde (DMO) bulunmaması nedeniyle alımları doğrudan gerçekleştirdi. Sayıştay denetçisi, söz konusu ürünlerin tahmini fiyatlarını öğrenmek amacıyla DMO'ya yazı yazdı. DMO ise elinde bulunmayan ürünler için nakliye ve kurulum gibi giderleri içermeyen, hammadde maliyetlerine dayalı tahmini rakamlar gönderdi.
DMO'nun daha sonra bu fiyatların bilirkişi raporu olarak değerlendirilemeyeceğini ve doğrudan referans alınmasının doğru olmadığını Milli Eğitim Bakanlığına bildirdiğini belirten Şahin, kurumun 5 Haziran 2026'da Sayıştay'a da yazı gönderdiğini ifade etti.
Şahin, Sayıştay 7. Dairesinin bu bildirim üzerine dosyanın yeniden ele alınmasına karar verdiğini savunarak, ortada kesinleşmiş bir kamu zararı kararının bulunmadığını ve denetim sürecine ilişkin usulsüzlük iddialarının da dikkate alınması gerektiğini kaydetti.
Her eleştiriden payımıza düşeni alırız
Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, bütçe sunumunda eğitim politikalarından Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'ne, PISA sonuçlarından öğretmenlerin durumuna, yükseköğretimden dijital tehditlere kadar birçok konuda değerlendirmelerde bulundu.
Konuşmasına Cumhuriyet'in kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ü rahmet ve minnetle anarak başlayan Tekin, Atatürk'ün eğitimin bir milletin bağımsızlığı açısından taşıdığı önemi anlatan sözlerini hatırlattı.
Eleştirilere açık olduklarını vurgulayan Tekin, “Bizim hareketimiz haklı olan her eleştiriye kapıyı açık tuttuğu gibi kendi eylemlerinin sonuçlarıyla yüzleşebilme olgunluğunu ortaya koyan öz eleştiri bilincine de sahiptir. Eleştirilerden varsa payımıza düşeni mutlaka alır ve gereğini yaparız” dedi.
Eğitim bütçesini yalnızca bir yıllık ihtiyaçlar doğrultusunda değil, gelecek nesillere karşı sorumluluk bilinciyle hazırladıklarını belirten Tekin, temel hedeflerinin bilgiyi değerlerden, beceriyi şahsiyetten ayırmayan bir eğitim sistemi oluşturmak olduğunu söyledi.
“Gayemiz, değerlerini tahkikle kavrayıp sorgulayarak sahiplenen, dünyanın bütün birikimine açık olduğu halde köklerinden kopmayan bir nesil yetiştirmektir” diyen Tekin, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin üçüncü uygulama yılına girdiğini hatırlattı.
Tarihin kendi kavramlarımızla öğretilmesi
Eğitim müfredatında tarihi olayların anlatımına da değinen Tekin, geçmişin başka toplumların kavramlarıyla aktarılmasına karşı çıktıklarını belirtti.
Tekin, “Yıllar boyunca bu toprakların çocukları Anadolu'yu yakıp yıkan, Kudüs'ü kana bulayan orduların yürüyüşünü 'sefer' diye ezberledi, soykırımların yaşandığı, kıtaların talan edildiği bir çağı 'keşif' diye okudu” ifadelerini kullandı.
Bu anlayışı değiştirdiklerini söyleyen Tekin, “Saldırıya saldırı, sömürgeciliğe sömürgecilik dedik. Türkistan'a Türkistan, Adalar Denizi'ne de Adalar Denizi dedik, asılsız Ermeni iddialarını da gerçek mahiyetiyle anlattık” diye konuştu.
Milli Mücadele ifadesini kullandıkları için Atatürk'ü eğitimden uzaklaştırmakla suçlandıklarını belirten Tekin, bu eleştirileri kabul etmedi. Atatürk'ün Nutuk'ta da Milli Mücadele ve İstiklal Harbi ifadelerini kullandığını hatırlattı.
Bakan Tekin, bayrak sevgisi, milli bayramlar ve manevi değerlerin eğitim hayatının önemli unsurları olduğunu da dile getirdi.
Çocukları bekleyen tehditlere dikkat çekti
Laikliği inanç özgürlüğünün teminatı olarak gördüklerini ifade eden Tekin, devletin bütün inançlara eşit mesafede durması gerektiğini söyledi. Anne ve babaların çocuklarının eğitiminde öncelikli hak sahibi olduğunu da vurguladı.
Terörsüz Türkiye hedefinin kalıcı bir toplumsal huzura dönüşmesinde eğitimin önemine işaret eden Tekin, farklı kültür ve şivelerden gelen çocukların aynı sınıflarda yetişmesinin ortak hafızayı güçlendirdiğini belirtti.
Çocukları bekleyen tehlikelere de dikkat çeken Tekin, şiddet, dijital bağımlılık, çevrim içi istismar, aile bağlarının zayıflaması ve aidiyet sorunlarının bütün toplumları ilgilendirdiğini söyledi. Bu sorunlarla mücadelede devletin ve toplumun birlikte hareket etmesi gerektiğini kaydetti.
PISA sonuçlarıyla muhalefete yanıt verdi
Bütçe sunumunun önemli bölümlerinden birini PISA sonuçlarına ayıran Tekin, Türkiye'nin uluslararası eğitim değerlendirmelerinde önemli ilerleme kaydettiğini savundu.
2003 yılında fen bilimlerinde 434, okumada 441 ve matematikte 423 puan alan Türkiye'nin 2025 sonuçlarında bu puanları sırasıyla 494, 472 ve 462'ye yükselttiğini hatırlattı.
Türkiye'nin son PISA sonuçlarında 38 OECD ülkesi arasında fen bilimlerinde 14'üncü, okuma becerilerinde 13'üncü, matematikte ise 23'üncü sırada yer aldığını belirten Tekin, “PISA 2025'te ilk kez fen bilimleri ve okuma becerilerinde OECD ortalamasının üzerine çıktık” dedi.
2015-2025 döneminde fen bilimleri, okuma ve matematik alanlarının tamamında ortalama performansını artıran tek OECD ülkesinin Türkiye olduğunu ifade eden Tekin, geçmiş yıllarda eğitim sistemini başarısızlıkla eleştiren muhalefetin bugün gelinen noktayı da değerlendirmesi gerektiğini söyledi.
Derslik ve öğretmen sayısı iki katına çıktı
Eğitim yatırımlarına ilişkin rakamları da paylaşan Tekin, eğitimin merkezi yönetim bütçesindeki payının 2002 yılında yüzde 7,6 olduğunu, bugün ise bu oranın yaklaşık iki katına çıkarıldığını belirtti.
Okul öncesi eğitimde okullaşma oranının yedi katına çıkarıldığını, ortaöğretimde önemli artış sağlandığını kaydeden Tekin, derslik ve öğretmen sayılarının da iki katına yükseltildiğini söyledi.
Ücretsiz ders kitapları, bursluluk, parasız yatılılık, şartlı eğitim yardımları ve ücretsiz öğle yemeği gibi uygulamalarla dar gelirli ailelerin çocuklarına destek sağlandığını ifade etti.
Türkiye'nin eğitim alanındaki ilerlemesinin uluslararası basında da yer bulduğunu belirten Tekin, Fransa, Almanya ve İngiltere'de yayımlanan gazetelerin Türkiye'nin PISA performansına dikkat çektiğini aktardı.
Üniversite-sektör iş birliği
Yükseköğretimde erişimin genişletilmesinin yanı sıra eğitim ile istihdam arasındaki bağın güçlendirilmesine çalışıldığını anlatan Tekin, üniversitelerin program ve kontenjanlarının iş gücü piyasasının ihtiyaçlarına göre şekillendirildiğini söyledi.
Meslek yüksekokulları ve uygun lisans programlarında öğrencilerin bir veya iki dönem doğrudan iş yerinde eğitim almasını öngören İşletmede Mesleki Eğitim Modeli'nin yedi ilde yaklaşık 120 bin öğrenci ve 185 ön lisans programında pilot olarak başlatıldığını bildirdi.
Yapay zekâ, büyük veri, siber güvenlik, yeşil dönüşüm, sağlık ve tarımda dijitalleşmenin yükseköğretimin öncelikli alanları arasına alındığını belirten Tekin, 100'ü aşkın üniversitede yapay zekâ ve dijitalleşme alanında yeni programların açıldığını kaydetti.
ÖSYM'nin de 2026 yılında bugüne kadar gerçekleştirilen 61 sınava yaklaşık 13 milyon 600 bin adayın katılımını sağladığını, kurumun yılda yaklaşık 70 sınav ve 25 yerleştirme işlemi yürüttüğünü ifade etti.
Eğitim bütçesi 3,7 trilyon lirayı aştı
Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, 2027 yılı eğitim bütçesine ilişkin rakamları da açıkladı.
Tekin, “Eğitim bütçemiz, 2 trilyon 458 milyar 762 milyon 249 bin lirası Bakanlığımız bütçesi olmak üzere, toplamda 3 trilyon 755 milyar 688 milyon 206 bin lira olarak öngörülmektedir” dedi.
Sayıştay raporlarında yer alan bulgulara da konuşmasının sonunda değinen Tekin, “Son olarak, Sayıştay raporlarında yer alan bulguları titizlikle değerlendirdik, bu bulgular doğrultusunda gerekli adımları da attık” ifadelerini kullandı.
HABER MERKEZİ
