
Erzurum Büyükşehir Belediyesi, afetlere daha hızlı ve etkili müdahale edebilmek amacıyla kurduğu ekiplerle çalışmalarını sürdürüyor. 2023 yılında kurulan Afet İşleri Daire Başkanlığı bünyesinde görev yapan arama kurtarma ekipleri, özellikle deprem gibi büyük afetlerde önemli rol oynayacak köpekli arama kurtarma timini güçlendirmeye devam ediyor. Belçika Malinois ırkı özel eğitimli köpeklerin de yer aldığı ekipte, arama kurtarma köpeği Ego ile kadavra köpeği Kobra da yoğun eğitim programlarıyla olası afetlerde hayat kurtarmak için hazırlanıyor.

6 Şubat depremlerin ardından alınan kararla ve gerekli akreditelerle birlikte arama kurtarma köpek eğitimine başlayan Erzurum Arama Kurtarma ekibinin (ERAKUT) çalışmalarını aktaran Erzurum Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Ahmet Kılıç, her türlü afete tam donanımla hazır olduklarını ifade etti.

“Akredite olan iki ekibimiz var”
Yerel yönetimler yasasında yapılan eklemelerle birlikte 2023 Afet İşleri Daire Başkanlığı’nın kurulduğunu aktaran Kılıç, “Bu birimin altında ise iki ayrı şube müdürlüğü var. Birisi Afet Koordinasyon Müdürlüğü (AKOM) diğeri ise Afet Müdahale ve Risk Azaltma Şube Müdürlüğü. Köpeklerimizin yer aldığı ‘Köpekli Arama Kurtarma Timi’ ve ERAKUT’un bulunduğu ekiplerimiz Afet Müdahale ve Risk Azaltma Şube Müdürlüğüne bağlılar. Akredite olan iki ekibimiz var. Bunlar ise 40 kişilik bir ekipten oluşan ERAKUT ve 25 kişiden oluşan itfaiye arama kurtarma ekibimiz var. Özellikle 6 Şubat depremlerinde alet ekipmandan ziyade bir köpek ihtiyacının olduğunu gördük. Depremden döner dönmez Erzurum’a gelip ilk köpeğimizi sahiplendik. Yaklaşık 1,5 yıla kadar hem köpeğimiz hem de eğitmenlerimiz eğitimler aldı. Çünkü köpekler her türlü araçtan daha hızlı ve atikler. Hassas burunları sayesinde metrelerce uzaktaki enkazdan bir kokuyu alarak harekete geçebiliyorlar” diye konuştu.

Özel seçiliyorlar
Erzurum Arama Kurtarma ekibinin en önemli parçasının hassas burunlu köpekler olduğunu ifade eden Kılıç, bu köpeklerin özel seçildiklerini dile getirerek sözlerini şöyle sürdürdü: “Şu anda ekibimizin içinde 2 tane canlı arama kurtarma köpeğimiz var. Bunlar Belçika Malinois ırkı özel cins köpekler. 2 adet damızlık, 2 tane ise yavru köpeğimiz bulunuyor. Köpeklerimizin hepsi burada eğitim alıyor. Aynı zamanda ise Türkiye’nin çeşitli noktalarında yapılan akreditasyon eğitimlerine katılıyorlar. Eğer bu eğitimlerden geçerlerse ekibimizle beraber bir kademe daha geçmiş oluyoruz. Amacımız Büyükşehir Belediyesi olarak en üst seviyedeki akreditasyon belgesini alıp, Erzurum’a iyi bir arama kurtarma ekibi kazandırmak.”

“Aramızda güçlü bir bağ var”
Arama kurtarma ve kadavra köpeklerinin eğitmeni olan Murat Albayrak ise 2023 yılındaki Hatay depreminden bu yana eğitimler verdiğini dile getirdi. Köpeklerle arasında çok güçlü bir bağ oluştuğunu da aktaran Albayrak, sözlerini şöyle sürdürdü: “Burada Ego ve Kobra’nın eğitimi ile ilgileniyorum. Kobra kadavra, Ego ise arama kurtarma köpeği. Şu an bizim ekibimizde bulunan 2 köpeği yavruyken sahiplendik. Bu tarz köpekler arama kurtarmada çok etkililer ve hassas burunlara sahipler. Genellikle enkazlarda çok titiz çalışıyorlar oyun içgüdüsüyle beraber arama yapıyorlar ve hedefi kesinlikle buluyorlar. Ego 3 Kobra ise 2 yaşında. İkisiyle de aramda çok kuvvetli bir bağ var. İkisi de beni birbirlerinden kıskanıyorlar.”
Eğitime tabi tutuluyorlar
Kobra ve Ego’nun arama kurtarma faaliyetlerinde çalışabilmeleri için sertifika döneminde olduklarını aktaran Albayrak, “Köpeklerimizle birlikte sertifika alma sınavlarına hazırlanıyoruz. AFAD Başkanlığı her yıl iki kere köpek akreditasyon sınavı yapıyor. Bu sınavlarda köpekler belli başlı şeylerden sorumlu tutuluyor. Var olan parkurları ve görevleri tamamladıktan sonra köpekler birer arama kurtarma köpeği olarak afetlerde görev alabiliyor. Şu an köpeklerimiz eğitim aşamasındalar. Sertifikalarını aldıktan sonra arama kurtarmaya başlayacaklar” diye konuştu.

Alfa köpekler
İyi bir arama kurtarma köpeğinin yavruyken bile anlaşılabileceğini ifade eden Albayrak, “Bu tarz köpekler kendilerini hemen belli ederler. Örneğin yavruları anneden ayırıyorsunuz annesinin kokusunu alıp giden köpeğin burnu çok hassas oluyor ve bu kriter çok önemli. Bu özelliklere sahip köpeklerde alfa köpekler oluyor. Ayrıca köpeklerin eğitimleri yaklaşık 3 yıl sürüyor ve çeşitli zorluklarda, farklı rakımlarda, farklı şehirlerde eğitim alıyorlar. Haftanın her günü beraberiz ve eğitimlerimiz sürekli olarak devam ediyor. Gün içerisinde ilk iş olarak onların temizliğini, bakımını yapıp eğitimlere başlıyoruz. Haftanın belli günlerinde enkaz çalışmaları yapıyoruz. Bazı günlerde ise havlama kutusunda eğitimlerimiz oluyor. Diğer günlerde ise eğitim parkurunda vakit geçiriyoruz” dedi.

Yavruyken eğitime başlıyorlar
Bünyeleri altında altı köpeğin bulunduğunu da dile getiren Albayrak, sözlerini şöyle sürdürdü. “İki tane damızlık köpeğimiz var. İsimleri Lucy ve Nero. İki tane ise yavru köpeğimiz bulunuyor. Onların isimleri de King ve Kontes. İsimlerini biz koyduk. Zaten doğar doğmaz isim veriyoruz ki komut verdiğimizde anlasınlar. Şuan iki yavrumuzu da yetiştirmeye başladık. Onlarda büyüdüklerinde arama kurtarma köpeği olarak pek çok cana dokunsunlar istiyoruz.”

Şeyma TAHİR