Ülkemizde her gün onlarca dolandırıcılık şikayetleri ve mağduriyet haberleri duyuyor, okuyor, görüyoruz. Ancak halen daha bu konuları bilmeyen, korkan ve bir anlık gaflete kapılıp dolandırıcıların isteklerini yerine getiren vatandaşlarımız var. Bu günkü yazımı dolandırıcıların yöntemlerini hem kısaca tekrar hatırlamak, hem de uyarmak amacıyla kaleme aldım.
Öncelikle dolandırıcıların en fazla kandırdığı yöntemlerin başını ‘kargonuzu teslim almadınız’ şeklindeki aramalar oluşturuyor. Hepimiz alışveriş yaparken bir kez dahi olsa mesafeli satış yöntemini kullanmışızdır. Bazılarımızın kargoyu teslim almadan geri gönderdiği, bazılarımızın ise teslim aldıktan sonra 14 günlük yasal süreçte iade ettiği olmuştur. Bunu fırsat bilen dolandırıcılar gerek arayarak, gerekse “kargonuzu teslim almadınız, şu kadar borcunuz var” şeklinde mesaj gönderdiler. İster teslim almadan, isterse teslim aldıktan sonra 14 günlük iade süreci hakkı olduğu halde bu dolandırıcılık yöntemi ile pek çok tüketici mağdur oldu.
Son günlerde yoğun mağdurların oluştuğu, yüklü miktarda paraların kaptırıldığı ve hala bu şekil aramaların devam ettiği bir dolandırıcılık yöntemi de arayan kişinin “ben cumhuriyet savcısıyım, üzerinize kayıtlı onlarca yasa dışı hat var ve bu hatlar üzerinden bahis, kumar şebekesi yurt dışına para aktarıyor,” diyerek dolandırmaya çalışmasıdır. Hiç bir hakim, savcı, polis, jandarmanın telefonla arayarak bilgi alma, para isteme gibi bir görevi yoktur, olamaz. Zaten bu şekil davranan hakim, savcı, polis görevini kötüye kullanmış demektir ki görevden ihraç edilir.
Bu günlerde kredi kartı aidatlarından yoğun şekilde şikayet alıyoruz. Öyle ki ekstrelerine 1.400 lira yansıyan tüketiciler dahi var. Bu durumu fırsat bilen dolandırıcılar “kredi kartı aidatlarını geri alıyoruz,” şeklinde sosyal medyaya reklam vererek dolandırıcılık yapmaya çalışıyorlar. Ancak kredi kartı yıllık aidatı yasal ve bu ücreti hiç bir kişi, kurum, mahkeme geri alamaz. Aynı şekilde kredi çekenlerden fazla faiz alındığı gerekçesiyle zarara uğrayan tüketicilerin 3 kat tazminat davası açma hakkı kazandıkları yönünde gelen SMS’lere de aldanmamak gerekiyor.
Yine son günlerde kendisini Cumhurbaşkanı danışmanı olarak tanıtan dolandırıcılar, soruşturmanın Külliye’de yapıldığını, bu yüzden gizli olduğunu belirterek aranılan kişinin FETÖ, PKK gibi örgütlerle bağlantılı olduğu izlenimi veriyorlar. Cumhurbaşkanlığı’nın bu gibi konulara kesinlikle karışmayacağı gibi kendi hukuki süreçlerini dahi polis, asker ve adliyeler aracılığı ile yaptığı unutulmamalıdır.
Yine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı TOKİ aracılığı ile pek çok yeni proje açıkladı. Bu projeleri fırsat bilen dolandırıcılar sahte TOKİ ve sahte e-Devlet sayfalarına yönlendirerek vatandaşlardan farklı IBAN’lara ödeme yapmaya ikna ediyorlar. Hiç bir kurumun bu tür başvurulardan dolayı IBAN’a ücret istemeyeceğini unutmamak ve başvuru yapılacak siteyi iyice araştırmadan kayıt yaptırmamak gerekiyor.
Birde dolandırıcılar vatandaşları ‘dijital itibar’ üzerinden hedef alıyorlar. Son günlerde görüntülü aranan vatandaşlar, cevap verir vermez çocuklara ait cinsel içerikli fotoğraf aranan kişinin üzerinde beliriyor. Yani cinsel içerikli fotoğrafı yansıtılan çocukla konuşuluyormuş gibi ekran görüntüsü alınarak şantaj yapılıyor. Bu durumda korkmadan savcılığa suç duyurusunda bulunmak gerekiyor ki eğer korkulup şantajcıların istekleri yerine getirilirse bu isteklerin hiç bir şekilde bitmeyeceği, devamlı tekrar edeceği unutulmamalıdır.
Ev hanımlarının hem çocuklarına bakacak, hem de çalışacak iş aramasından faydalanan dolandırıcılar sosyal medyada ‘sabun, çorap, şeker paketleme’ gibi iş vaadiyle verdikleri ilanlara pek çok vatandaş kanarak gönderdikleri kaparo ile mağdur oldu. Şu hususu hiç bir zaman aklımızdan çıkarmamak gerekir ki iş imkanı sunan işletmeler çalıştırmak istediği işçiden kaparo istemezler.
Vatandaşların sosyal medya hesabı çalınarak, hesabın sahibinin arkadaşlarına mesaj gönderiliyor ve önce hal hatır sorularak başlanılan sohbetin devamında hattına göndereceğim mesaja “evet” yazar mısın şeklinde samimi tavırlar sergileniyor. Sosyal medyada gelen mesajlara birinci derece akraba olsa dahi emin olmadan herhangi bilgi, şifre, istenilen mesaja karşılık vermemek gerekiyor.
Daha pek çok dolandırıcılık yöntemi var ancak en fazla şikayet aldığımız yöntemler arasında son olarak avukatlık bürolarının adlarını kullanarak gönderilen SMS veya telefonla aramalar bulunuyor. Aranılan vatandaşlar kart borçlarının olduğu ve haklarında icra takibi başlatılacağı şeklinde söylemlerle tuzağa çekilmeye çalışılıyor. Bu durumda arayan kişiye kanmadan hangi banka öne sürülüyorsa o banka ile irtibata geçmek gerekiyor.