Bu hafta ve gelecek hafta sizleri Rize’ye götüreceğim. Rize Valimiz Sayın İhsan Selim Baydaş’ı ve kıymetli eşi Zeynep Hanım’ı çok severim. Vali Bey bugün Rize’nin valisi olsa da Erzurum’dan Rize’ye uzanan gönül bağımız sayesinde artık bizim de Rize ile güçlü bir bağımız var. Bu sebeple Rize yazılarıma, yalnızca sevdiğim bir devlet insanından değil kıymetli hizmetlerine karşı gösterilen güzel bir ahde vefa örneğinden söz ederek başlamak istedim.
Rize Valiliği öncülüğünde, Kaçkar Dağları’nın yerel hafızasının, zirve adlarının ve coğrafi mirasının kayıt altına alınması amacıyla Kaçkar Coğrafi Miras Çalıştayı gerçekleştirildi. “Mekânsal Hafıza, Yer Adları ve Haritalar” temasıyla 16 Eylül 2026 günü Rize Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü Konferans Salonu’nda düzenlenen çalıştay, geçmişten günümüze taşınan coğrafi ve kültürel mirası gündeme taşıdı.
Vali Baydaş’ın öncülüğündeki çalışma; Gençlik ve Spor Bakanlığı, Rize İl Özel İdaresi, Türkiye Dağcılık Federasyonu ile Çamadan Dağcılık ve Kış Sporları İhtisas Spor Kulübünün iş birliğiyle yapıldı. Kamu kurumları, üniversiteler, Türk Dil Kurumu, Harita Genel Müdürlüğü, yerel yönetimler, sivil toplum kuruluşları ve dağcılık camiasının temsilcileri aynı masa etrafında buluştu. Yerel hafıza ve anlatılar, yer adları ve adlandırma, tarihî ve kültürel kaynaklar, coğrafi veriler ve haritalar; ortak yaklaşım ve iş birliği başlıklarıyla değerlendirildi.
Çalıştayın en anlamlı amacı, yöre halkı ile dağcıların uzun yıllardır kullandığı ancak resmî kayıtlarda ve haritalarda yer almayan zirve ve mevki adlarını kayıt altına almaktı. Böylece Kaçkarların yalnızca tabiatı değil isimleri, hikâyeleri ve hafızası da korunarak gelecek kuşaklara aktarılacak. Çalıştayın mottosu da bu gayeyi çok güzel özetliyordu: “Kaçkarların isimlerini, hikâyelerini ve hafızasını birlikte yaşatalım.”
Çalışmaların ardından Kaçkarlar’daki bir zirvenin “Baydaş” olarak adlandırılması, Vali İhsan Selim Baydaş için de büyük bir sürpriz oldu. Kendi soyadının bir zirveye verilmesinden duyduğu memnuniyeti dile getiren Baydaş, bunun bugüne kadar aldığı ve kendisini en çok heyecanlandıran hediyelerden biri olduğunu söyledi. Bence Rize halkının görkemli Kaçkarlar’da Vali Baydaş’ın adını yaşatması, yapılan hizmetin gönüllerde karşılık bulduğunu gösteren zarif bir vefa örneğidir.
Kaçkar Dağı, Rize’nin Çamlıhemşin ilçesi sınırlarındaki Kaçkar Dağları’nın 3.937 metreyle en yüksek zirvesidir. Türkiye’nin önemli yüksek irtifa ve dağcılık merkezlerinden olan Kaçkarlar; sarp vadileri, buzul gölleri, alpin çayırları ve zengin doğal yapısıyla eşsiz bir dağ ekosistemidir. Klasik Kuzey Rotası; Yukarı Kavron Yaylası, Kavron Vadisi, Mezovit ve Dilberdüzü üzerinden zirveye ulaşır. Klasik Güney Rotası; Yaylalar Köyü, Olgunlar ve Dilberdüzü hattını izler. Kuzey yaklaşımındaki Buzul Rotası ise Mezovit ve Dilberdüzü üzerinden buzul alanlarına ulaşır; kar ve buz koşullarında teknik bilgi ile uygun ekipman gerektirir. Rize Valiliği de zirveye klasik ve buzul rotalarından tırmanış yapıldığını belirtiyor.
Çalıştayın ikinci bölümünde dağcılık ve doğa dünyasının tanınan isimleri Tunç Fındık, Serdar Kılıç ve Ayşe Kalkan, deneyimlerini ve Kaçkarlar’a ilişkin değerlendirmelerini paylaştı. Bu anlamlı zirve buluşmasına Erzurum’dan, “Dağların Oğlu Bülent” diye tanıdığımız Bülent Erkan ile “Hallederiz Abicim” adlı Instagram hesabıyla gönüllerde yer eden merhum Mustafa Tekin’in kardeşi Melikşah Tekin’in katılması da beni bir Erzurumlu olarak ayrıca mutlu etti.
Bu zirvede emeği geçenlerden biri de Muhammet Koto onu da anmadan geçmek ayıp olurdu.
Bir dağın zirvesine isim vermek yalnızca haritaya yeni bir kelime eklemek değildir; o coğrafyaya emek verenleri, orada yaşayanların hafızasını ve nesilden nesle aktarılan hikâyeleri geleceğe taşımaktır. Kaçkar Coğrafi Miras Çalıştayı da bunu yaparak hem bilime hem kültüre hem de vefaya yakışan çok kıymetli bir iz bıraktı.
